کوروش دوم، معروف به کوروش بزرگ یا کوروش کبیر (۵۷۶-۵۲۹ پیش از میلاد)
شاه پارسی، بهخاطر بخشندگی، بنیان گذاشتن حقوق بشر، پایه گذاری
نخستین امپراتوری چند ملیتی و بزرگ جهان، آزاد کردن بردهها و بندیان،
احترام به دینها و کیشهای گوناگون، گسترش تمدن و غیره شناخته
شدهاست. کوروش نخستین شاه ایران و بنیانگذار دورهٔ شاهنشاهی
ایرانیان میباشد.
واژه کوروش یعنی "خورشیدوار". کور یعنی "خورشید" و وش یعنی "مانند".
ایرانیان کوروش را پدر و یونانیان، که وی ممالک ایشان را
تسخیر کرده بود، او را سرور و قانونگذار مینامیدند
. یهودیان این پادشاه را به منزله مسحشده توسط
پروردگار بشمار میآوردند، ضمن آنکه بابلیان او را مورد
تأیید مردوک میدانستند . درباره شخصیت ذوالقرنین
که در کتابهای آسمانی یهودیان، مسیحیان و مسلمانان
از آن سخن به میان آمده، چند گانگی وجود دارد و این
که به واقع ذوالقرنین چه کسی است به طور قطعی
مشخص نشده . کوروش سردودمان هخامنشی،
داریوش بزرگ، خشایارشا، اسکندر مقدونی
گزینههایی هستند که جهت پیدا شدن ذوالقرنین
واقعی درباره آنها تحقیقاتی صورت گرفته،
اما با توجه به اسناد و مدارک تاریخی و
تطبیق آن با آیات قرآن، تورات، و انجیل تنها کوروش
بزرگ است که موجهترین دلایل را برای احراز این لقب دارا میباشد.
توضیح: روز جهانی بزرگداشت کوروش بزرگ 29 اکتبر است
تولد و بزرگ شدن کوروش بزرگ
Cyrus the Great,
King of
Persia
هرودوت، تاريخ نگار قرن چهارم قبل از ميلاد،
بهترين کس است که افسانه تولد کوروش را از
بـقـيـه افسانه هاي ديگر توصيف کرده است.
از نظر او آستياگ، پدربزرگ مادري او بود؛ که
شبي در خواب مي بـيـند که دخترش ماندانا،
به مقـدار خيلي زيادي آب توليد مي کند که
تمام شهر و امپراطوري آن را فرا مي گيرد.
موقعـي که مرد مقدس ( مغ - روحاني زرتشتي )
از خواب او مطلع مي شود، به او از
پـيامد آن اخطار
مي
ک
ن
د.
بـنابراين، آستياگ، پدر ماندانا، دخترش را به يک پارسي به نام
کمبودجيه که يک اصيل زاده پارسي بود داد و گفت که او از يک
ماد خيلي کمتر است و نمي تواند خطري داشته باشد. کمتر
از يک سال از ازدواج ماندانا با کمبودجيـه نگذشته بود که
آستياگ، دوباره خوابي مي بـيـند، که يک درخت مو از شکم
دخترش ماندانا مي رويد که تمام آسيا را فرا گرفته است.
مجوسان سريعـاً يک فال بد را پـيش بـيـني ميکنـند و
به او مي گويـند که از ماندانا پسري زاده خواهد شد که
تخت تو را بزور خواهد گرفت. پادشاه دنـبال دخترش
فرستاده و او را تا موقعـي که پسرش را بدنـيا نياورده
است تحت نظر شديد امنـيتي مي گيرد. بعـد از بدنيا
آمدن بچه، چند نفر از اطرافيان شاه به يک نجيـب
زاده ماد به نام " هارپاگوس " گفـتـند که شاه گفته بايد
اين بچه تازه بدنيا آمده را برده و از بـيـن ببري و نگران
چـيزي نباش. اما هارپاگوس تصميم گرفت که
خودش بچه را از
بـين
ن ب
رد.
بجاي آن، او يک چوپان سلطـنـتي را صدا کرده و به او
گفت که فرمان پادشاه است و بايد اين بچه را از بـيـن ببرد
و نگذارد که زنده بماند و اگر اين کار را نکند به کيفر و
مجازات خواهد رسيد. اما همسر چوپان که باردار بود در نبود
او يک پسر زائيد که مرده بود و وقـتي که چوپان به خانه آمد
و زنش بچه را ديد او را راضي کرد که بچه را خودشان نگه
داشته و بزرگ کنند. بجاي آن جنازه مرده بچه خودشان را به هارپاگوس نشان دهند و بگويـند که او همان
بچه
اس
ت.
کوروش بزودي يک پسر جوان برجسته و کارآمد شد و هميشه
دوستانش را از قدرت رهبري که داشت تحت الشعـاع قرار مي داد
. يک روز موقع بازي با ديگر بچه ها، او را به عـنوان پادشاه انـتخاب
کردند. او بـيدرنگ و سريع اين نـقش را قـبول کرد، و پسر يک
از بزرگان ماد را که نميخواست از او دستور بگيرد مجازات کرد.
پدر بچه مجازات شده به آستـياگ شکايت کرد و همه چـيـز
را برعکس و وارانه جلوه داد که بتواند کوروش را تـنـبـيه بکند.
موقعـي که آستـياگ از
او پرسيد که چرا اين گونه وحشـيانه رفتار کرده است، کوروش
به دفاع از خود پرداخته و گفت که او نـقـش يک پادشاه را بازي
مي کرد و بايد کسي ر
ا که دستور او را عـمل نکرده است، تـنـبـيه کند. آستياگ سريعـا
متوجه شد که اين سخنان يک بچه چوپان نـيـست و متوجه
شد که او نوه خود و فرزند ماندانا دخترش است. بعـدا آن
داستان بوسيله چوپان، اگر چه به بـيـميلي و اکراه اما تاًيـيـد شد.
به همين خاطر آسـتـياگ، هارپاگوس را بخاطر آنکه فرمانـش
را انجام نداده بود تـنـبـيه کرد و بدن پسرش را غـذاي
سلطـنـتي درست کرد. بنا بر نظر مجوسيان پادشاه
به کوروش اجازه داد که به پارس پـيـش
والدين واقـعي
خود
برگ
ردد.
هارپاگوس با خود عـهد کرد که انـتـقام مرگ پسرش را با
تـشويـق کردن کوروش، با به تصرف درآوردن تخت پدر بزرگش
بگيرد. هرودوت تشريح مي کند که هارپاگوس نـقـشه خود را
بر روي يک کاغـذ کشيـد و در شکم يک خرگوش صحرايي
تازه شکار شده گذاشت. سپس شکم خرگوش صحرايي
را دوخته و آن را به يکي از نديمان خاص خود داد، و او را
بصورت يک شکارچي راهي پارس شد و آن خرگوش را به
کوروش داده و گفت که بايد شکمش را باز کند. او بعـد از
خواندن نامه هارپاگوس، بفکر گرفتن قدرت از آستياگ شد.
موقـعي که نـقـشه او به مراحل حساس خود رسيد، قبايل
پارسي را تـشويـق کرد که طـرفدار او باشـند تا بـتوانند که يوغ
بندگي آستياگ و ماد را از گردن خود به در افکنند. کوروش
موفـق شد که پدربزرگ خود، آستياگ را سرنگون کند و فرمانرواي
ماد و پارس
ش
ود.
چگونگي تولد کوروش که بوسيله هردودت به زيـبايي و جذابـيت کامل
گفـته شده و به واقعـيت برطبق شواهد بسيار نزديک است،
هنوز منـبع قابل اطميـناني براي خيلي ها است.
کورش بزرگ مؤسس امپراطوری هخامنشی یکی از خوشنام ترین فرمانروایان
در تاریخ جهان است که همه ملل و اقوام و مورخان یونانی و بابلی مانند
هرودوت، گزنفون، کتزیاس، بروسوس از او یاد کرده اند؛ و در کتیبه های به
جامانده و کتابهای دینی از جمله کتاب مقدس؛ در تواریخ ایام، عزرا و اشعیا
از او به بزرگی و نیکی یاد شده است. در کتاب مقدس برای نخستین بار ا
ز این سردار ایرانی به عنوان مسیح (نجات دهنده) یاد شده است: خداوند به
مسیح خویش یعنی کورش که دست راست او را گرفتم تا به حضور او امت ها
را مغلوب سازم و کمرهای پادشاهان را بگشایم،تا درها را در مقابل وی مفتوح
نمایم و دروازه ها دیگر بسته نشود، چنین می گوید...(اشعیا)
در میان همه ی حکمفرمایانی که از آغاز حضور ایرانیان در سرزمینی که به
نام خود انها ایران یا کشور نجبا نامیده شده، فرمانروایی کرده اند، صرف نظر
از پادشاهان اعصار اسطوره ای و قهرمانی، که در هاله هایی از نور امیدها و
انتظارات شکوهمند ملی غرق اند، شاید هیچکس را نتوان یافت که در
مقیاس های دسترس پذیر انسانی، از فضایل کم مانندی چون کورش برخوردار
شده باشد، به طوری که تفاوت مرتبه اخلاقی او، حتی با اخلاف بلافصلی که به
نوبه ی خویش برترین های همه ی تاریخ این ملک شمرده می شوند، فاصله
عظیمی را در بر می گیرد. بنیان گذار نخستین و بزرگترین امپراطوریهای جهان،
تا امروز از ویژگیهایی برخوردار بوده است که مانند نوع حکومتی که از خود باقی
گذاشت، خصوصیاتی منحصر به فرد و غیرقابل رقابت دارد.
اهمیت عظیم این مرد بزرگ و برجسته و نامدار، بیش از همه در این است
که انسانی زمینی است و مانند همه ابنای نوع خود، پارسیان عصر، صفات
کاملاً انسانی و ایرانی دارد. با اراده و صاحب عزم است، از هوشی سرشار
و نیروی ادراکی قوی برخوردار است، مظهری از صفات عالی اخلاقی
:جوانمردی، ایثار، استقامت و فداکاری را عرضه می کند، به قول و قرارها
سخت پایبند است، ضعیفان و عاجزان را در بر می گیرد و مورد حمایت قرا
ر می دهد، در نهایت رفتار او به گونه ای است که دوست و دشمن و خویش
وبیگانه آرزو میکند که جز او سایه ی دیگری برسرشان نباشد.
کورش (سایرس) نام معروفی است و در روزگار نیاکان ما شاید متداول ترین
نامهای مردانه در امریکا بوده. با این همه این نام در ابتدا از پادشاهی که
نسبت به ما ناشناخته بود و در فجر تاریخ جهان زندگی می کرد به ما
رسیده است. با وجود این در پیرامون این نام اقوال مشهوری میان ما است
نظیر:خط روی دیوار، قوانین مادها و پارس ها، مغان و خردمندان خاور. ولی این
همه اسراری نیست زیرا نیاکان ما کتاب عهد قدیم را می خواندند و
کورش ناشناخته که شاه مادها و پارس ها نامیده شده در صفحات ان
با اعتنای خاص ذکر شده است. یکی از انها در اغاز کتاب عزرا امده که گوید:
[کورش پادشاه پارس چنین می فرماید؛ یهوه - خدای اسمانها - جمیع ممالک
زمین را به من داده و مرا امر فرموده است که خانه ای برای وی در اورشلیم
که در یهودیه است بنا نمایم.]
او را به نام کورش می خواندند که نام پدرش هم بود و این کلمه معنی
چوپان میدهد؛ ولی این جوان شغل چوپان نداشت. (ولی به عقیده دانشمندان
دیگر نظیر یوستی از ریشه ایرانی است و به معنی خور یا خورشید است.)
متن حقوق بشركوروش كبير
|
اينك كه به ياري مزدا تاج سلطنت ايران، بابل وكشورهاي چهارگانه را
برسر گذاشته ام اعلام مي كنم « تا روزي كه زنده هستم و اهورامزدا
پادشاهي را به من ارمغان مي كند كيش و آيين و باورهاي مردماني را
كه من پادشاه آنها هستم را گرامي بدارم و نگذارم كه فرمانروايان و زير
دستان من كيش و آيين و دين و روش مردمان ديگر راپست بدارند ويا آنهارا بيازارند.
من كه امروز افسر پادشاهي را برسر نهاد ه ام ، تاروزي كه زنده هستم و
مزدا پادشاهي را به من ارزاني كرده هرگز فرمانروايي خود را بر هيچ مردماني
به زور تحميل نكنم و در پادشاهي من هر ملتي آزاد است كه مرا به شاهي
خود بپذيرد يا نپذيرد و هرگاه نخواهد. مراكه ، پادشاه ايران وبابل وكشورهاي
رابعه هستم ، نخواهم گذاشت كه كسي به ديگري ستم كند و اگر كسي
ناتوان بود و براو ستمي رفت من از وي دفاع خواهم كرد و حق اورا گرفته و
به او پس خواهم داد وستمكاران را به كيفر خواهم رساند.
من تاروزي كه پادشاه هستم نخواهم گذاشت كسي مال و اموال ديگري را با
زور ويا هر روش ، نادرست ديگري از او بدون پرداخت ارزش واقعي آن بگيرد.
من تا روزي كه زنده هستم نخواهم گذاشت كسي ،كسي را به بيگاري بگيرد وبه
او مزد نپردازد.من اعلام مي كنم كه هر كس آزاد است هر دين و آييني را كه ميل دارد
برگزيند ودر هر جا كه مي خواهد سكونت نمايدوبه هر گونه كه معتقد است عبادت
كند و معتقدات خود را به جا آورد وهر كسب و كاري را كه مي خواهد انتخاب نمايد
، تنها به شرطي كه حق كسي را پايمال ننمايد و زياني به حقوق ديگران وارد نسازد.
من اعلام مي كنم هر كس پاسخگوي اعمال خودمي باشد هيچ كس را نبايد
به انگيزه اينكه يكي از بستگانش خلاف كرده است مجازات كرد واگر كسي
از دودمان يا خانواده اي خلاف كرد تنها همان كس به كيفر برسد وبا ديگر مردمان
و خانواده كاري نيست.
تا روزي كه من زنده هستم نخواهم گذاشت مردان و زنان را به نام برده و يا
نامهاي ديگر بفروشند واين رسم زندگي بايد از گيتي رخت بر بندد.
از مزدا مي خواهم كه مرا در تعهداتي كه نسبت به ملتهاي ايران و ممالك
چهارگانه گرفته ام پيروز گرداند. |
زنده باد آزادی-نابود باد استبداد | 
tbf_006
pictofxt
pictofxt
Farsi
Blog
